नवी दिल्ली17 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी दुवा
प्रसिद्ध चित्रपट निर्माते आणि साहित्यिक सत्यजित रे यांची वडिलोपार्जित मालमत्ता पाडण्याचा निर्णय थांबवावा, अशी विनंती भारताने मंगळवारी बांगलादेशला केली. भारतीय परराष्ट्र मंत्रालयाने (MEA) बांगलादेश सरकारला सांगितले की त्यांनी त्यांच्या निर्णयावर पुनर्विचार करावा.
परराष्ट्र मंत्रालयाने आपल्या निवेदनात म्हटले आहे की, ‘बांगलादेशातील मयमनसिंग येथील सत्यजित रे यांचे वडिलोपार्जित घर पाडले जात आहे याबद्दल आम्हाला खूप दुःख होत आहे. हे घर सत्यजित रे यांचे आजोबा आणि प्रख्यात साहित्यिक उपेंद्रकिशोर रे चौधरी यांचे होते. ही मालमत्ता सध्या जीर्ण अवस्थेत आहे आणि बांगलादेश सरकारच्या मालकीची आहे.’
मंत्रालयाने म्हटले आहे की, ‘ही इमारत बंगाली सांस्कृतिक पुनर्जागरणाचे प्रतीक आहे. इमारतीचा इतिहास लक्षात घेता, साहित्य संग्रहालय आणि भारत-बांगलादेशच्या सामायिक संस्कृतीचे प्रतीक म्हणून त्याची दुरुस्ती आणि पुनर्बांधणी करण्याच्या पर्यायांचा विचार करणे चांगले होईल. यासाठी भारत सरकार मदत करण्यास तयार आहे.’
सत्यजित रे हे एक प्रसिद्ध भारतीय चित्रपट दिग्दर्शक, लेखक, संगीतकार आणि चित्रकार होते. त्यांना जागतिक चित्रपटसृष्टीतील महान चित्रपट निर्मात्यांपैकी एक मानले जाते. सत्यजित रे यांचे बांगलादेशातील घर सुमारे शंभर वर्षांपूर्वी बांधले गेले होते. १९४७ मध्ये फाळणीनंतर ही मालमत्ता बांगलादेश सरकारच्या ताब्यात आली.
१५ जुलै रोजी, परराष्ट्र मंत्रालयाने सत्यजित रे यांच्या घराची दुरुस्ती करण्यासाठी बांगलादेश सरकारला मदत देऊ केली.
ममता बॅनर्जी म्हणाल्या- ही इमारत बंगालच्या इतिहासाशी जोडलेली बांगलादेशी अधिकारी इमारत पाडणार असल्याच्या वृत्तानंतर सत्यजित रे यांच्या वडिलोपार्जित घराबद्दल भारत सरकारने ही प्रतिक्रिया दिली आहे. यापूर्वी, पश्चिम बंगालच्या मुख्यमंत्री ममता बॅनर्जी यांनी घर पाडण्याच्या निर्णयाबद्दल बांगलादेशी अधिकाऱ्यांवर टीका केली होती.
ममता म्हणाल्या की, ही इमारत बंगालच्या सांस्कृतिक इतिहासाशी खोलवर जोडलेली आहे. त्यांनी एका सोशल मीडिया पोस्टमध्ये म्हटले आहे की, ‘मी बांगलादेश सरकार आणि त्या देशातील सर्व जागरूक लोकांना हा वारसा जपण्यासाठी पावले उचलण्याचे आवाहन करते.’ पश्चिम बंगालच्या मुख्यमंत्र्यांनीही भारत सरकारला या प्रकरणात हस्तक्षेप करण्याचे आवाहन केले.
ममता बॅनर्जी यांनी X वरील पोस्टमध्ये सत्यजित रे यांचे वडिलोपार्जित घर वाचवण्याचे आवाहन केले होते.
सत्यजित रे यांचे घर पाडून काँक्रीटची इमारत बांधण्याची तयारी सुरू बांगलादेशी बाल व्यवहार अधिकारी मोहम्मद मेहदी जमान यांनी स्थानिक माध्यमांना सांगितले की सत्यजित रे यांचे घर मैमनसिंग बाल अकादमी म्हणून वापरले जात होते. तथापि, त्याची जीर्ण स्थिती मुलांसाठी धोकादायक होती.
बांगलादेशी अधिकाऱ्याच्या मते, हे घर गेल्या अनेक वर्षांपासून ओसाड पडले होते. त्यामुळे आवश्यक मंजुरी मिळाल्यानंतर, इमारत पाडण्याचे काम सुरू आहे. येथे शैक्षणिक उपक्रम सुरू करण्यासाठी नवीन अर्ध-काँक्रीट इमारत बांधण्याची तयारी सुरू आहे.
ऑस्करमधून जीवनगौरव पुरस्कार मिळवणारे सत्यजित हे एकमेव भारतीय आहेत
सत्यजित रे यांनी एकूण ३७ चित्रपटांचे दिग्दर्शन केले.
सत्यजित रे यांचा जन्म २ मे १९२१ रोजी पश्चिम बंगालमधील कोलकाता येथे झाला. ते एका प्रतिष्ठित बंगाली कुटुंबात होते आणि त्यांचे आजोबा उपेंद्रकिशोर रे चौधरी हे एक प्रसिद्ध लेखक आणि चित्रकार होते. सत्यजित रे यांचा पहिला चित्रपट ‘पथेर पांचाली’ होता, ज्याला आंतरराष्ट्रीय स्तरावर मोठी प्रशंसा मिळाली.
बंगाली भाषेत प्रदर्शित झालेल्या तीन चित्रपटांच्या मालिकेतील ‘अपू ट्रायलॉजी’चा हा पहिला भाग होता. १९५५ मध्ये प्रदर्शित झालेल्या ‘पाथेर पांचाली’, १९५६ मध्ये प्रदर्शित झालेल्या ‘अपराजितो’ आणि १९५९ मध्ये प्रदर्शित झालेल्या ‘अपूर संसार’ या चित्रपटांना ‘अपू ट्रायलॉजी’ म्हणतात.
सत्यजित रे यांनी एकूण ३७ चित्रपटांचे दिग्दर्शन केले. यामध्ये वैशिष्ट्यपूर्ण चित्रपट, माहितीपट आणि लघुपट यांचा समावेश आहे. भारतीय चित्रपटसृष्टीतील त्यांचे योगदान यावरून मोजता येते की ऑस्कर समिती त्यांना जीवनगौरव ऑस्कर देण्यासाठी कोलकाता येथील त्यांच्या घरी आली होती. सत्यजित हे जीवनगौरव ऑस्कर मिळवणारे पहिले भारतीय चित्रपट निर्माते आहेत.
सत्यजित यांनी त्यांच्या अनेक चित्रपटांना स्वतः संगीत दिले. त्यांनी स्वतः संवादही लिहिले. भारत सरकारने त्यांना देशातील सर्वोच्च नागरी सन्मान, १९६५ मध्ये पद्मभूषण, १९७६ मध्ये पद्मविभूषण आणि १९९२ मध्ये मरणोत्तर भारतरत्न प्रदान केले. २३ एप्रिल १९९२ रोजी कोलकाता येथे त्यांचे निधन झाले.
