- मराठी बातम्या
- आंतरराष्ट्रीय
- ऐतिहासिक भेट: पाकिस्तानी युद्धनौका पीएनएस सैफ 4 दिवसांच्या सदिच्छा भेटीसाठी बांगलादेशात दाखल; शेख हसीना नंतर संरक्षण संबंध मजबूत करतात
ढाका3 तासांपूर्वी
- लिंक कॉपी करा
१९७१ च्या युद्धानंतर पहिल्यांदाच शनिवारी पाकिस्तानी युद्धनौका बांगलादेशात दाखल झाली. नौदलाची पीएनएस सैफ बंगालच्या उपसागरातून प्रवास करून दोन्ही देशांमधील संरक्षण संबंध मजबूत करण्याच्या उद्देशाने चार दिवसांच्या सदिच्छा भेटीसाठी बांगलादेशी बंदरात पोहोचली.
बांगलादेश नौदलानुसार, या जहाजाचे नेतृत्व कॅप्टन शुजात अब्बास राजा करत आहेत. बांगलादेश नौदलाच्या बीएनएस शादिनोटा या नौदलाच्या जहाजाने समुद्रात जहाजाला सलाम केला आणि ती बंदरात नेली. भेटीदरम्यान दोन्ही बाजूंचे अधिकारी भेटले. ही भेट १२ नोव्हेंबर रोजी संपेल.
ऑगस्ट २०२४ मध्ये शेख हसीना यांचे सरकार पडल्यानंतर, पाकिस्तानने मुहम्मद युनूस यांच्या अंतरिम सरकारचे स्वागत करणारे पहिले राष्ट्र होते. तेव्हापासून दोन्ही देशांमधील संबंध वेगाने सुधारत आहेत. दरम्यान, बांगलादेशचे भारतासोबतचे संबंध अधिकाधिक ताणले गेले आहेत.

पाकिस्तानची युद्धनौका शनिवारी बांगलादेशातील चितगाव बंदरात पोहोचली.

बांगलादेश नौदल प्रमुख अॅडमिरल एम. शाहीन इक्बाल यांनी पाकिस्तानी अधिकाऱ्यांचे फुलांनी स्वागत केले.
१५ वर्षांपूर्वी चीनने विकलेली पीएनएस सैफ, सदोष स्टेबिलायझर्समुळे त्रस्त आहे
१५ वर्षांपूर्वी २०१० मध्ये चीनने पीएनएस सैफ पाकिस्तानला विकले होते. आता त्यात बिघाड झाला आहे. अहवालांनुसार पीएनएस शमशीर आणि पीएनएस असलत सारख्या या श्रेणीतील इतर जहाजांनाही अशाच तांत्रिक समस्या आल्या आहेत.
विशेषतः, जहाजाची स्थिरता आणि संतुलन राखण्यासाठी आवश्यक असलेले जहाजाचे HP 5 स्टॅबिलायझर बिघडले आहे. या समस्येमुळे जहाज प्रवासादरम्यान नियंत्रण गमावू शकते, ज्यामुळे नेव्हिगेशनवर प्रतिकूल परिणाम होऊ शकतो.
या जहाजांसाठी चीनने पाकिस्तानकडून अंदाजे ₹६,३७५ कोटी आकारले. तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की चिनी शस्त्रांच्या गुणवत्तेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले गेले आहे, कारण ती कमी किमतीत विकली जातात परंतु दीर्घकालीन टिकाऊपणा नसतात.
तांत्रिक अडचणींमुळे, पाकिस्तानी नौदलाला दुरुस्तीसाठी अतिरिक्त खर्च करावा लागतो.
पाकिस्तान नौदल प्रमुख अॅडमिरल देखील बांगलादेश दौऱ्यावर
बांगलादेश नौदलाने म्हटले आहे की या भेटीमुळे दोन्ही देशांच्या नौदलांमधील मैत्री आणखी दृढ होईल. त्याच वेळी, पाकिस्तान नौदल प्रमुख अॅडमिरल नवीद अश्रफ हे देखील चार दिवसांच्या बांगलादेश दौऱ्यावर आहेत.
पाकिस्तानचे सर्वोच्च लष्करी कमांडर जनरल साहिर शमशाद मिर्झा यांनी काही दिवसांपूर्वी बांगलादेशला भेट दिली आणि मुहम्मद युनूस यांचीही भेट घेतली.

पाकिस्तानी नौदलाचे अधिकारी बांगलादेश नौदलाला युद्धनौकेबद्दल माहिती देताना
व्यापार आणि शिक्षण करारांमुळे पाकिस्तान-बांगलादेश संबंध सुधारत आहेत
ऑगस्टमध्ये पाकिस्तान आणि बांगलादेशने व्यापार, अर्थव्यवस्था, राजनैतिक प्रशिक्षण, शिक्षण, माध्यमे आणि संस्कृती या क्षेत्रात सहकार्य मजबूत करण्यासह सहा करारांवर स्वाक्षरी केली.
पाकिस्तानचे उपपंतप्रधान आणि परराष्ट्र मंत्री मुहम्मद इशाक दार आणि बांगलादेशचे परराष्ट्र सल्लागार मोहम्मद तौहिद हुसेन यांच्यात झालेल्या प्रतिनिधीमंडळ पातळीवरील चर्चेनंतर हे करार झाले.
पाकिस्तान आणि बांगलादेश यांच्यात ६ करार
- व्हिसा-मुक्त करार: दोन्ही देशांचे अधिकृत आणि राजनैतिक पासपोर्ट धारकांना एकमेकांच्या देशात व्हिसाशिवाय प्रवास करता येईल.
- व्यापार कार्य गट: दोन्ही देश व्यापाराशी संबंधित मुद्द्यांवर काम करण्यासाठी संयुक्तपणे एक गट स्थापन करतील.
- परराष्ट्र सेवा अकादमी सहकार्य: दोन्ही देशांच्या राजनैतिक प्रशिक्षण संस्था एकत्र काम करतील आणि अनुभवांची देवाणघेवाण करतील.
- मीडिया एजन्सी सहकार्य: असोसिएटेड प्रेस ऑफ पाकिस्तान कॉर्पोरेशन आणि बांगलादेश वृत्तसंस्था सांगबाद यांच्यात एक करार झाला आहे. या एजन्सी एकत्र काम करतील.
- धोरणात्मक अभ्यास सहकार्य: दोन्ही देशांच्या धोरणात्मक आणि आंतरराष्ट्रीय घडामोडी संशोधन संस्था एकत्र काम करतील.
- सांस्कृतिक देवाणघेवाण: दोन्ही देश त्यांची संस्कृती, कला आणि परंपरा सामायिक करण्यासाठी कार्यक्रम आयोजित करतील.

पाकिस्तानचे परराष्ट्र मंत्री मुहम्मद इशाक दार आणि बांगलादेशचे परराष्ट्र सल्लागार मोहम्मद तौहिद हुसेन यांच्या उपस्थितीत हा करार झाला.
१९७१ मध्ये पाकिस्तानने बांगलादेशमध्ये ऑपरेशन सर्चलाइट सुरू केले
१९७१ मध्ये ऑपरेशन सर्चलाइट अंतर्गत पाकिस्तानी सैन्याने बांगलादेशमध्ये दडपशाही केली, ३० लाख लोकांची हत्या केली आणि महिला नागरिकांवर बलात्कार केले.
ऑपरेशन सर्चलाइट बद्दल जाणून घ्या…
- ऑपरेशन सर्चलाइट ही पाकिस्तानी सैन्याची एक लष्करी कारवाई होती, जी २५ मार्च १९७१ च्या रात्री सुरू करण्यात आली होती.
- पूर्व पाकिस्तान (सध्याचे बांगलादेश) मधील बंगाली लोकसंख्येच्या हालचाली चिरडून टाकणे हे त्याचे उद्दिष्ट होते.
- १९७० मध्ये पाकिस्तानमध्ये सार्वत्रिक निवडणुका झाल्या. शेख मुजीबुर रहमान यांच्या पक्षाला, अवामी लीगला, प्रचंड विजय मिळाला. या विजयामुळे पूर्व पाकिस्तानच्या लोकांना स्वातंत्र्य मिळेल अशी आशा निर्माण झाली.
- पश्चिम पाकिस्तानमधील लष्करी सरकारने (जनरल याह्या खान यांच्या नेतृत्वाखाली) सत्ता हस्तांतरण करण्यास नकार दिला. यामुळे पूर्व पाकिस्तानमध्ये निदर्शने आणि आंदोलने झाली.
- २५ मार्च १९७१ च्या रात्री पाकिस्तानी सैन्याने ढाका विद्यापीठ, वृत्तपत्र कार्यालये, वसतिगृहे आणि नागरी भागांवर हल्ला केला.
- या मोहिमेत व्यापक हिंसाचार, हत्या, बलात्कार आणि मानवी हक्कांचे उल्लंघन झाले. असा अंदाज आहे की लाखो लोक मारले गेले आणि जवळजवळ १ कोटी लोक निर्वासित म्हणून भारतात पळून गेले.
- या अत्याचारानंतर, बंगाली लोकांनी स्वातंत्र्यासाठी लढा सुरू केला. मानवतावादी आणि निर्वासित संकटाला प्रतिसाद देत भारताने १६ डिसेंबर १९७१ रोजी हस्तक्षेप केला.
- १३ दिवसांच्या युद्धानंतर, १६ डिसेंबर १९७१ रोजी पाकिस्तानला पराभव स्वीकारावा लागला आणि बांगलादेश नावाचा एक नवीन देश निर्माण झाला.

पाकिस्तानमध्ये बांगलादेश नरसंहारात सुमारे ३० लाख लोक मारले गेले.
पाकिस्तानची युद्धनौका भारतासाठी समस्या बनू शकते का?
बांगलादेशमध्ये पीएनएस सैफचे आगमन भारतासाठी चिंतेचे कारण आहे. ५४ वर्षांत पहिल्यांदाच पाकिस्तानी युद्धनौका चितगावमध्ये आली आहे.
बांगलादेशातील मुहम्मद युनूस यांचे अंतरिम सरकार पाकिस्तानशी संबंध वेगाने सुधारत असल्याचे दिसून येते. हे जहाज चीनमध्ये बनवले आहे आणि ते चिनी तंत्रज्ञानाने सुसज्ज आहे, ज्यामुळे चीनला बांगलादेशात लष्करी प्रवेश मिळू शकतो.
शिवाय, चितगाव बंदर बंगालच्या उपसागरात भारताच्या पूर्व किनाऱ्याजवळ आहे, त्यामुळे पाकिस्तानी आणि चिनी जहाजांच्या हालचालींमुळे भारताच्या सागरी सुरक्षेला धोका वाढू शकतो. फक्त एका महिन्यापूर्वी, एका अमेरिकन जहाजानेही बंदराला भेट दिली होती.
दरम्यान, गेल्या वर्षी बांगलादेशात झालेल्या हिंसक विद्यार्थ्यांच्या निदर्शनांमुळे तत्कालीन पंतप्रधान शेख हसीना यांना देश सोडून पळून जावे लागले. त्या सध्या भारतात आश्रय घेत आहेत. यामुळे भारत-बांगलादेश संबंध ताणले गेले.





















