प्रत्येक ऋतूमध्ये शरीराच्या स्वतःच्या गरजा असतात. उन्हाळ्यात हेच आवश्यक असते: थंडपणा आणि ताजेपणा. कडक उन्ह, सतत येणारा घाम आणि थकवा यादरम्यान दुपारी आराम देणारी एखादी गोष्ट असेल, तर ती म्हणजे ताजे, थंड, आरोग्यदायी भारतीय पेय.

उन्हाळ्यात सर्वांनाच तहान लागते, पण कोल्ड्रिंक्स, पॅक केलेला ज्यूस पिणे किंवा आईस्क्रीम खाणे हे आरोग्यदायी पर्याय नाहीत. त्याऐवजी, जर तुम्ही सत्तू, बेल शरबत, ताक किंवा लिंबूपाणी यासारखे नैसर्गिक आणि देशी पर्याय स्वीकारले तर शरीर थंड तर राहीलच, पण तुमची रोगप्रतिकारक शक्ती आणि पचनसंस्था देखील निरोगी राहील.

म्हणूनच, आज ‘कामाच्या बातमी‘ मध्ये आपण अशा १० देशी पेयांबद्दल बोलू, जे उन्हाळ्यात शरीराला आतून थंड ठेवतील आणि उष्माघातासारख्या समस्यांपासून वाचवतील. तुम्हाला हे देखील कळेल की-

उन्हाळ्यात देशी हायड्रेटिंग पेये आवश्यक आहेत

उन्हाळ्यात, थंड आणि हायड्रेटिंग पेये शरीरासाठी आरामदायी असतात. अनु अग्रवाल यांच्या मते, उन्हाळ्याच्या काळात घामाद्वारे शरीरातून भरपूर पाणी आणि खनिजे बाहेर पडतात. यामुळे डिहायड्रेशन आणि उष्माघातासारख्या समस्या उद्भवू शकतात. म्हणूनच अशा पेयांची गरज आहे, जी केवळ तहान भागवत नाही तर शरीराला थंडावाही देतात, पचन सुधारतात आणि आवश्यक इलेक्ट्रोलाइट्स पुन्हा भरतात. हे आहेत १० देशी पेये-

१. सत्तू शरबतमध्ये देशी प्रथिने आढळतात.

फायदे: सत्तूमध्ये थंडावा असतो. हे शरीराला त्वरित ऊर्जा देते, पचन सुधारते आणि पोट बराच काळ भरलेले ठेवते. हे उष्माघातापासून बचाव करते आणि वजन देखील नियंत्रित करते.

कसे तयार करावे: एका ग्लास थंड पाण्यात २ चमचे सत्तू, थोडासा लिंबाचा रस, काळे मीठ आणि भाजलेले जिरे मिसळा आणि ते प्या.

कधी प्यावे: सकाळी रिकाम्या पोटी किंवा जेवणापूर्वी.

फायदेशीर: फिल्ड वर्कर, वजन कमी करणारे, मुलांसाठी देखील सुरक्षित.

टाळणे: मूत्रपिंडाच्या रुग्णांनी किंवा गॅसच्या समस्या असलेल्यांनी ते मर्यादित प्रमाणात प्यावे.

२. बेलाचा रस पोटाला आराम देतो.

फायदे: बेल हे बद्धकोष्ठता, गॅस आणि आम्लपित्त यावर रामबाण उपाय आहे. याचा थंडावा देणारा प्रभाव असतो आणि पचनसंस्थेला शांत करतो.

कसे तयार करावे: पिकलेले बेलाचे तुकडे करा, त्याचा गर काढा आणि पाण्यात भिजवा. ते गाळल्यानंतर त्यात गूळ किंवा साखर घाला, थंड करा आणि प्या.

कधी प्यावे: सकाळी रिकाम्या पोटी किंवा दुपारी ४ च्या सुमारास.

हे कोणासाठी फायदेशीर आहे: ज्यांना वारंवार गॅस, आम्लता किंवा बद्धकोष्ठतेचा त्रास होतो.

टाळणे: मधुमेही रुग्णांनी मिश्री/गुळाऐवजी गोड न केलेले पदार्थ घ्यावेत किंवा डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.

सर्व पेयांबद्दल जाणून घेण्यापूर्वी, या देशी पेयांचे फायदे जाणून घ्या-

३. ताक आणि लस्सी पचनक्रियेत मदत करतात.

फायदे: ताकात प्रोबायोटिक्स असतात, जे पोटासाठी चांगले असतात. हे पचन सुधारते आणि उष्णतेचा थकवा दूर करते.

कसे तयार करावे: दही पाण्यात फेटून त्यात भाजलेले जिरे, मीठ आणि पुदिना घाला.

कधी प्यावे: जेवणासोबत किंवा नंतर.

फायदेशीर: ज्यांची पचनशक्ती कमकुवत आहे, ज्यांना लवकर थकवा येतो किंवा ज्यांचा स्वभाव उष्ण आहे.

टाळा: दुग्धशर्करा असहिष्णु व्यक्तीने ते पिऊ नये.

४. नारळाच्या पाण्यात इलेक्ट्रोलाइट्स भरपूर असतात.

फायदे: ते शरीराला त्वरित हायड्रेट करते, खनिजे भरून काढते आणि थकवा दूर करते.

कसे तयार करावे: फक्त एक नारळ फोडा आणि त्याचे पाणी प्या – कोणतीही भेसळ न करता.

कधी प्यावे: सकाळी किंवा उन्हातून परतल्यानंतर.

फायदेशीर: मुलांसाठी, खेळात सक्रिय लोकांसाठी, डिहायड्रेशन असलेल्या रुग्णांसाठी.

टाळा: ज्यांची साखरेची पातळी खूप जास्त आहे, त्यांनी ते मर्यादित प्रमाणात प्यावे.

५. खसखस सिरपमध्ये थंडपणा आणि सुगंध दोन्ही असतात.

फायदे: शरीराला थंडावा देण्यासोबतच, खस घामाची दुर्गंधी देखील कमी करते. त्यात शांत करणारे गुणधर्म आहेत.

कसे तयार करावे: बाजारातून खसखस सिरप घ्या आणि ते एका ग्लास थंड पाण्यात किंवा दुधात मिसळा आणि प्या.

कधी प्यावे: दुपारच्या उन्हापासून आराम मिळवण्यासाठी.

कोणासाठी फायदेशीर आहे: ज्यांना खूप घाम येतो किंवा ज्यांचे शरीर लवकर गरम होते.

टाळा: मधुमेही रुग्णांनी खसखस सिरपचे प्रमाण पहावे किंवा साखर मुक्त आवृत्ती निवडावी.

६. ऊसाचा रस हा ऊर्जा वाढवणारा आणि यकृताचा मित्र आहे.

फायदे: हे शरीरातील ग्लुकोजची पातळी संतुलित करते आणि यकृताला विषमुक्त करते.

कसे तयार करावे: ताजा उसाचा रस घ्या, त्यात लिंबू आणि पुदिना घालून तुम्ही ते अधिक फायदेशीर बनवू शकता.

कधी प्यावे: दुपारी जेव्हा ऊर्जा कमी असते.

कोणासाठी फायदेशीर आहे: अशक्तपणा, थकवा किंवा यकृताच्या समस्या असलेले लोक.

टाळणे: मधुमेही रुग्णांनी ते पूर्णपणे टाळावे.

७. आंब्याचे पन्ह हे उन्हाळ्याचे सुपरड्रिंक आहे.

फायदे: कच्च्या आंब्याचे पेय शरीराला थंड करते, उष्माघातापासून संरक्षण करते आणि इलेक्ट्रोलाइट संतुलित करते.

कसे तयार करावे: कच्चे आंबे उकळा, सोलून घ्या, त्यात पुदिना, काळे मीठ, भाजलेले जिरे आणि गूळ घाला. ते थंड करून प्या.

कधी प्यावे: दुपारच्या वेळेला किंवा नंतर.

फायदेशीर: उष्माघाताचा धोका असलेले लोक, मुले आणि सूर्यप्रकाशात काम करणारे.

टाळा: मधुमेही रुग्णांनी किंवा ज्यांना आम्लपित्तचा त्रास आहे त्यांनी सावधगिरीने प्यावे.

८. लिंबू पाणी हे एक डिटॉक्स आणि थंड पेय आहे.

फायदे: लिंबू पाणी शरीराला थंड करते आणि पचन सुधारते. लिंबापासून व्हिटॅमिन सी मिळते.

कसे तयार करावे: १ लिंबू कापून त्याचा रस पाण्यात घाला आणि तुम्ही त्यात थोडे काळे मीठ आणि मध देखील घालू शकता.

कधी प्यावे: सकाळी उठल्यानंतर किंवा संध्याकाळी.

कोणासाठी फायदेशीर: त्वचेच्या आरोग्यासाठी, पोटातील उष्णता आणि विषमुक्तीसाठी.

टाळा: ज्यांना आम्लपित्त आणि पोटाच्या समस्या आहेत त्यांनी ते टाळावे.

९. जलजीराचे पाणी पोटाला थंडावा देते.

फायदे: जलाजीरा भूक वाढवते, पचनास मदत करते आणि उन्हाळ्यात गॅस-अ‍ॅसिडिटी दूर करते.

कसे तयार करावे: भाजलेले जिरे, पुदिना, काळे मीठ, हिंग आणि लिंबू मिसळा. ते थंड पाण्यात मिसळा आणि प्या.

कधी प्यावे: दुपारी किंवा जेवणापूर्वी.

कोणासाठी फायदेशीर आहे: ज्यांना अन्न पचत नाही किंवा भूक कमी लागते.

खबरदारी: उच्च रक्तदाब असलेल्या लोकांनी जास्त मीठ घालू नये.

१०. टरबूजाचा रस परिपूर्ण थंडावा देतो.

फायदे: ९०% पाणी असलेले टरबूज शरीराला हायड्रेट करते. त्यात व्हिटॅमिन ए, सी आणि अँटीऑक्सिडंट्स असतात.

कसे तयार करावे: टरबूज कापून ते मिसळा, तुम्हाला हवे असल्यास तुम्ही त्यात पुदिना आणि काळे मीठ घालू शकता.

कधी प्यावे: नाश्त्यासोबत किंवा संध्याकाळी.

कोणासाठी फायदेशीर: त्वचेचे आरोग्य, मुलांसाठी आणि वृद्धांसाठी सर्वात सोपा थंड पेय.

टाळा: ज्यांना वारंवार लघवी करावी लागते किंवा लघवीचा संसर्ग आहे त्यांनी मर्यादित प्रमाणात प्यावे.