आग्रा हे नाव ऐकताच सर्वात आधी लक्षात येणारी गोष्ट म्हणजे सुंदर ताजमहाल, पण या शहराची आणखी एक गोड ओळख आहे: त्याचा रसाळ पेठा. हो, हा फक्त एक गोड पदार्थ नाही तर आग्र्याच्या राजेशाही वारशात खोलवर रुजलेला एक पदार्थ आहे, ज्याच्या प्रत्येक चवीला एक अद्भुत चव आहे. आज जगभरात आवडणारा हा स्वादिष्ट पेठा कुठून आला (आग्रा पेठा इतिहास) असा प्रश्न तुम्हाला पडला आहे का? जर नसेल, तर या लेखात त्याबद्दल अधिक जाणून घेऊया.
आग्राचा शाही पेठा कुठून आला?
कथा स्वतः मुघल राजा शाहजहानच्या काळातील आहे. असे म्हटले जाते की शाहजहानला एकदा त्याच्या नेहमीच्या अन्नाचा कंटाळा आला होता आणि तो हलक्या, चविष्ट आणि पौष्टिक गोष्टीची आस धरत होता. त्याने त्याच्या शाही डॉक्टरांना आणि स्वयंपाक्यांना असे काहीतरी तयार करण्याचे आदेश दिले जे त्याला आवडेल. अनेक दिवसांपासून, शाही स्वयंपाकी या आव्हानावर काम करत होते. ते सहज उपलब्ध, हलके आणि गोड करता येणारे भाजीपाला पदार्थ शोधत होते.
ताजमहालच्या बांधकामादरम्यानजेव्हा कामगारांना रात्रंदिवस काम करावे लागत होते, तेव्हा शाही वैद्य आणि स्वयंपाकींवर त्यांना उत्साही ठेवण्यासाठी आणि त्यांना पौष्टिक काहीतरी पुरवण्यासाठी प्रचंड दबाव होता. सम्राटाला स्वतः असे काहीतरी हवे होते जे केवळ स्वादिष्टच नाही तर थंड आणि उत्साही देखील असेल.
या शोधात, शाही स्वयंपाकघरातील स्वयंपाक्यांनी भोपळा आणि साखर वापरून एक नवीन गोड पदार्थ तयार करण्याचा प्रयोग केला. अनेक प्रयोगांनंतर, त्यांनी एक पद्धत विकसित केली जी भोपळा उकळवून, त्यात साखरेचा पाक आणि विविध मसाल्यांसह एकत्र करून एक अनोखी गोड पदार्थ तयार करते. ही गोड गोड, ताजेतवाने आणि सहज पचण्याजोगे होती.
शाही मेजवानीपासून तुमच्या ताटात
सुरुवातीला, ही गोड पदार्थ राजघराण्यातील आणि ताजमहालच्या बांधकामात सहभागी असलेल्या खास लोकांसाठी बनवण्यात आली होती. त्याच्या पौष्टिक आणि चविष्ट चवीमुळे लवकरच त्याला शाही टेबलावर स्थान मिळाले. हळूहळू त्याची लोकप्रियता वाढत गेली आणि ती शाही स्वयंपाकघरापासून सामान्य लोकांपर्यंत पसरली. आग्र्याच्या कारागिरांनी हे कौशल्य आत्मसात करणे केले आणि त्यांच्या कलेने ते आणखी परिष्कृत केले.
आज, तुम्हाला आग्र्यात पेठांचे विविध प्रकार आढळतील – साधा पेठा, अंगुरी पेठा, चॉकलेट पेठा, केशर पेठा आणि इतर असंख्य चवी! पण या सर्वांच्या मुळाशी त्या शतकानुशतके जुन्या शाही स्वयंपाकघरांची कहाणी आहे.
