राजस्थानने मोठ्या प्रमाणात नवीन सोन्याचा साठा इंडिया गोल्ड हबची पुष्टी केली: भारतात तिसरी सर्वात मोठी सोन्याची खाण सापडली आहे. राजस्थानमधील आदिवासी बहुल बांसवाडा जिल्ह्यात सोन्याचा खजिना सापडल्याची पुष्टी झाली आहे. या शोधामुळे जिल्हा पुन्हा एकदा चर्चेत आला आहे. या शोधामुळे, बांसवाडा आता देशातील “सोन्याचे केंद्र” म्हणून आपला दर्जा मजबूत करत आहे.
जिल्ह्यातील घाटोल भागातील कांकरिया गावात तिसऱ्या सोन्याच्या खाणीसाठी ब्लॉक अधिकृतपणे निश्चित करण्यात आला आहे. कांकरियामध्ये सुमारे 3 किलोमीटरच्या विस्तीर्ण क्षेत्रात संभाव्य सोन्याच्या धातूच्या साठ्याचे भक्कम संकेत भूगर्भशास्त्रज्ञांना आढळले आहेत. खाण परवाना जारी झाल्यानंतर लवकरच खाणकाम सुरू होईल. हे लक्षात घेण्यासारखे आहे की बांसवाडाच्या घाटोलमध्ये असलेल्या जगपुरिया आणि भुकिया येथे यापूर्वी सोन्याच्या खाणींची पुष्टी झाली आहे.
सोने आधीच काढले गेले आहे. यापूर्वी, राजस्थान सरकारने जवळजवळ एक वर्षापूर्वी भुकिया-जगपुरा खाण ब्लॉकसाठी लिलाव प्रक्रिया पूर्ण केली होती, ज्यामध्ये रतलाम येथील एका फर्मला परवाना देण्यात आला होता. तथापि, फर्मने सुरक्षा ठेव जमा न केल्यामुळे सरकारने निविदा रद्द केली. सरकारने आता या ब्लॉकसाठी पुन्हा निविदा जारी केल्या आहेत. सादर करण्याची अंतिम तारीख 14 ऑक्टोबर होती. 3 नोव्हेंबर रोजी उघडल्या जातील. सरकारला सर्वाधिक महसूल देणाऱ्या फर्मला खाण परवाना देण्यात येईल.
एकदा सोन्याच्या खाणी कार्यान्वित झाल्या की, राजस्थानमधील बांसवाडा हे देशातील निवडक चार राज्यांमध्ये सामील होईल जिथे सोन्याचे खाणकाम होते. असा अंदाज आहे की भविष्यात, या जिल्ह्यात देशाच्या एकूण सोन्याच्या मागणीपैकी अंदाजे 25 टक्के सोन्याची मागणी पूर्ण करण्याची क्षमता असेल. भूगर्भशास्त्रज्ञांच्या अंदाजानुसार 940.26 हेक्टर क्षेत्रफळ असलेल्या या संपूर्ण प्रदेशात 113.52 दशलक्ष टन (113.5 दशलक्ष टन) सोन्याचे धातू असल्याचा अंदाज आहे. या प्रदेशात सोन्याचे धातूचे प्रमाण 222.39 टन असल्याचा अंदाज आहे, जो एक महत्त्वपूर्ण प्रमाण आहे. याव्यतिरिक्त, कांकरिया-गारा प्रदेशात 205 हेक्टरपेक्षा जास्त क्षेत्रफळ असलेल्या 1.24 दशलक्ष टन सोन्याचे धातूचे साठे आहेत. सोन्याव्यतिरिक्त, या खाणींमधून इतर अनेक सह-खनिजे देखील काढली जातील. बांसवाडा जिल्ह्यात सोन्याच्या खाणी सुरू झाल्यामुळे इलेक्ट्रॉनिक्स, पेट्रोलियम, पेट्रोकेमिकल्स, बॅटरी आणि एअर बॅग्जसह अनेक उद्योगांमध्ये नवीन गुंतवणूक आकर्षित होईल. परिणामी, जिल्ह्यात अभूतपूर्व प्रत्यक्ष आणि अप्रत्यक्ष रोजगाराच्या संधी निर्माण होतील, ज्यामुळे स्थानिक तरुणांना मोठा फायदा होईल.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
1 राजस्थानमध्ये नवीन सोन्याच्या खाणीचा शोध कुठे लागला आहे?
राजस्थानमधील आदिवासी बहुल बांसवाडा जिल्ह्यात, घाटोल भागातील कांकरिया गावात तिसरी सर्वात मोठी सोन्याची खाण सापडली आहे. या शोधामुळे बांसवाडा जिल्हा देशातील “सोन्याचे केंद्र” म्हणून उदयास आला आहे. कांकरियामध्ये सुमारे ३ किलोमीटरच्या विस्तीर्ण क्षेत्रात सोन्याच्या धातूचे भक्कम संकेत मिळाले आहेत.
2 यापूर्वी बांसवाड्यात सोन्याच्या खाणी कोठे होत्या?
बांसवाडाच्या घाटोलमध्ये जगपुरिया आणि भुकिया येथे यापूर्वी सोन्याच्या खाणींची पुष्टी झाली आहे. भुकिया-जगपुरा खाण ब्लॉकसाठी जवळजवळ एक वर्षापूर्वी लिलाव प्रक्रिया पूर्ण झाली होती, पण फर्मने सुरक्षा ठेव जमा न केल्यामुळे निविदा रद्द झाली. आता या ब्लॉकसाठी पुन्हा निविदा जारी केल्या आहेत, ज्यांची अंतिम तारीख १४ ऑक्टोबर होती आणि ३ नोव्हेंबरला उघडल्या जातील. सर्वाधिक महसूल देणाऱ्या फर्मला परवाना मिळेल.
3 सोन्याच्या खाणी सुरू झाल्यास राजस्थानची स्थिती काय असेल?
खाणी कार्यान्वित झाल्यास राजस्थान देशातील चार राज्यांमध्ये सामील होईल जिथे सोन्याचे खाणकाम होते. भविष्यात या जिल्ह्यात देशाच्या एकूण सोन्याच्या मागणीपैकी अंदाजे २५ टक्के सोन्याची पूर्तता करण्याची क्षमता असेल. खाण परवाना जारी झाल्यानंतर लवकरच खाणकाम सुरू होईल.
