सकाळचे साधारण दहा वाजले आहेत. लिथुआनियाची राजधानी विल्नियसच्या सायबर सिटीमध्ये काचेच्या उंच इमारतींमधून तरुण व्यावसायिक वेगाने चालत आहेत. एका बाजूला नॉर्ड सिक्युरिटीसारख्या जगभरात प्रसिद्ध असलेल्या युनिकॉर्नचे कार्यालय आहे, तर काही पावलांवरच होस्टिंगरचे. होस्टिंगर म्हणजे असा स्टार्टअप ज्याचे वापरकर्ते १५० पेक्षा जास्त देशांमध्ये आहेत. येथे फ्युचर, एआय आणि स्टार्टअपसारखे शब्द प्रत्येक संवादात ऐकू येतात. विल्नियसला आता युरोपची ‘सिलिकॉन व्हॅली’ असेही म्हटले जाऊ लागले आहे. युरोपमधील या छोट्या देशाची, लिथुआनियाची लोकसंख्या केवळ २९ लाखांच्या आसपास आहे, पण येथे हजारो स्टार्टअप्स कार्यरत आहेत. आकार आणि लोकसंख्येने हा देश लहान असला तरी, विचार मोठा आणि जागतिक आहे. युनिकॉर्न लिथुआनियाच्या सीईओ गिंतारे वेरबिकाइते सांगतात की, आज विल्नियस युरोपमधील सर्वात वेगाने वाढणारे स्टार्टअप शहर आहे. या बाबतीत ते जगात १३व्या क्रमांकावर आहे. येथे व्यवसाय स्थानिक नाही, तर जागतिक दृष्टिकोनातून सुरू होतो. येथील लोक म्हणतात की जेव्हा आम्ही एखादा स्टार्टअप सुरू करतो तेव्हा तो जगाच्या समस्या आणि गरजा लक्षात घेऊन बनवतो, कारण आम्हाला फक्त लिथुआनियापुरते मर्यादित राहायचे नाही. लोकसंख्या म्हणजे प्रति व्यक्तीनुसार लिथुआनिया जगातील सर्वाधिक युनिकॉर्न स्टार्टअप असलेल्या देशांपैकी एक आहे. येथे विंटेड, नॉर्ड सिक्युरिटी, बीसीजी, फ्लो, कास्ट एआय आणि ऑक्सिलॅब्स अशा सहा युनिकॉर्न कंपन्या आहेत. विंटेडने युनिकॉर्न तयार करण्याचे एक वेगळे मॉडेल सादर केले आहे. तिने जुने कपडे खरेदी-विक्रीचे ऑनलाइन मॉडेल सुरू केले आणि ती येथील पहिली युनिकॉर्न बनली. इन्व्हेस्ट लिथुआनियाच्या स्ट्रॅटेजिस्ट डायना गिर्डेनाइट म्हणतात की वाढती कुशल मनुष्यबळ, आर्थिक प्रोत्साहन आणि सरकारच्या धोरणांसारखी प्रमुख कारणे आहेत, ज्यामुळे लिथुआनिया स्टार्टअप पॉवरहाऊस बनत आहे. शिकण्या-शिकवण्याची संस्कृती, भारत त्यांची मोठी बाजारपेठ चार कारणे… लिथुआनिया कसे बनत आहे स्टार्टअप पॉवरहाऊस 1. वेगाने वाढलेली स्टार्टअप इकोसिस्टम देशात 300 हून अधिक फिनटेक कंपन्या कार्यरत आहेत. 2020 ते 2025 दरम्यान स्टार्टअप इकोसिस्टमचे मूल्य 5.9 पटीने वाढून सुमारे 1.56 लाख कोटी रुपये झाले. 2025 मध्ये स्टार्टअप्सनी सुमारे 2400 कोटी रुपयांची व्हेंचर कॅपिटल जमा केली. 2. जागतिक गुंतवणूकदारांचा विश्वास वाढला एक्सेल, जनरल कॅटलिस्ट, इनसाइट पार्टनर यांसारख्या जगातील प्रमुख गुंतवणूकदार कंपन्या, ज्यांनी फेसबुक, स्पॉटिफाय, एअरबीएनबी यांसारख्या कंपन्यांमध्ये गुंतवणूक केली आहे, त्या लिथुआनियाच्या स्टार्टअप्समध्येही गुंतवणूक करत आहेत. सार्वजनिक वाय-फाय स्पीडमध्ये लिथुआनिया पहिल्या स्थानावर आणि सायबर सुरक्षा निर्देशांकात सहाव्या स्थानावर आहे. 3. एआय प्रतिभेने तयार झालेला मजबूत पाया देशात 77,600 हून अधिक आयसीटी (माहिती आणि दळणवळण तंत्रज्ञान) विशेषज्ञ कार्यरत आहेत. सरकारने एआय विकासासाठी सुमारे 457 कोटी रुपयांपेक्षा जास्त गुंतवणूक केली आणि 2018 मध्येच राष्ट्रीय एआय धोरण लागू केले. 13 हजार विद्यार्थी आयसीटीचे शिक्षण घेत आहेत. मोठ्या प्रमाणावर रीस्किलिंग कार्यक्रम राबवले जात आहेत. 4. कंपनी सुरू करणे सोपे येथे नवीन कंपनीची नोंदणी काही दिवसांतच होते. सरकारी प्रक्रिया सोप्या आणि ऑनलाइन असल्याने उद्योजकांचा वेळ आणि खर्च दोन्ही वाचतो. कॉर्पोरेट नफा कर 0-16% च्या दरम्यान, फ्री इकॉनॉमिक झोनमध्ये पहिल्या 10 वर्षांसाठी 0% कर, RD प्रोत्साहन, पेटंट बॉक्स, जलद परवाना प्रक्रिया, जागतिक दर्जाचे डिजिटल नेटवर्क आणि 2030 पर्यंत 100% अक्षय ऊर्जेचे लक्ष्य – ही अशी अनेक कारणे आहेत ज्यामुळे गुंतवणूकदारांचा विश्वास वाढला आहे.
Source link
