देश-विदेश : इराण युद्ध थांबवल्यानंतर अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी गाझामध्ये इस्रायल आणि हमासमधील युद्ध संपवण्याचे संकेत दिले आहेत. शुक्रवारी पत्रकारांशी बोलताना ते म्हणाले, ‘पुढील आठवड्यात युद्धबंदी होईल असे आम्हाला वाटते.’
ट्रम्प यांनी व्हाईट हाऊसमधील त्यांच्या ओव्हल ऑफिसमध्ये एका कार्यक्रमादरम्यान सांगितले की, “मी युद्धबंदीच्या प्रयत्नात सहभागी असलेल्या काही लोकांशी बोललो आहे. मला वाटते की ते खूप जवळ आले आहे.” तथापि, ट्रम्प यांनी कोणाशी बोलले हे सांगितले नाही.
यासोबतच, अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षांनी पुन्हा एकदा भारत आणि पाकिस्तानमधील युद्ध थांबवण्याचे श्रेय घेतले. ते म्हणाले, ‘मी माझ्या अधिकाऱ्यांना दोन्ही देशांसोबतचे सर्व करार रद्द करण्यास सांगून भारत आणि पाकिस्तानमधील युद्ध थांबवले.’
राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प म्हणाले, ‘सर्वांनी पाहिले की भारत-पाकिस्तान एका मोठ्या युद्धाच्या उंबरठ्यावर होते. दोघांकडेही अणुशक्ती आहे. मी दोघांनाही धमकी दिली की जर युद्ध थांबले नाही तर अमेरिका दिल्ली आणि इस्लामाबादशी व्यापार करणार नाही. त्यानंतरच दोघांनीही लढाई थांबवण्यास सहमती दर्शविली.’
१० मे रोजी भारत आणि पाकिस्तानमध्ये युद्धबंदी झाली
भारत आणि पाकिस्तानमध्ये एकमेकांवर चार दिवस चाललेल्या ड्रोन आणि क्षेपणास्त्र हल्ल्यांनंतर १० मे रोजी युद्धबंदी जाहीर करण्यात आली. ट्रम्प यांनी पहिल्यांदा त्यांच्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर याची घोषणा केली. तेव्हापासून त्यांनी १५ पेक्षा जास्त वेळा भारत आणि पाकिस्तानमधील संघर्ष संपवण्याचा दावा केला आहे.
तथापि, भारत आणि पाकिस्तानी सैन्याच्या महासंचालकांच्या लष्करी ऑपरेशन्स (डीजीएमओ) यांच्यात थेट चर्चेनंतर युद्धबंदीवर सहमती झाली होती, असे भारताने सातत्याने म्हटले आहे. तथापि, पाकिस्तानने वारंवार युद्धबंदीचे श्रेय राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांना दिले आहे.
गेल्या आठवड्यात, पंतप्रधान मोदी आणि ट्रम्प यांच्यात ३५ मिनिटे फोनवर चर्चा झाली. परराष्ट्र सचिव विक्रम मिस्री म्हणाले की, मोदींनी ट्रम्प यांना सांगितले की भारत कधीही तिसऱ्या पक्षाची मध्यस्थी स्वीकारणार नाही आणि युद्धबंदीची पुढाकार पाकिस्तानने घेतला आहे.
गाझामध्ये २१ महिन्यांचे युद्ध, ५६ हजार पॅलेस्टिनी मारले गेले
हमास आणि इस्रायलमधील संघर्ष गेल्या २१ महिन्यांपासून सुरू आहे. हमासने ७ ऑक्टोबर २०२३ रोजी इस्रायलवर हल्ला केला. इस्रायली आकडेवारीनुसार, या हल्ल्यात १,२०० लोक मारले गेले आणि २५१ जणांना ओलीस ठेवण्यात आले.
इस्रायलचा ताबा संपुष्टात आणणे, गाझावरील नाकेबंदी करणे आणि हजारो पॅलेस्टिनी कैद्यांची सुटका करणे या मागणीसाठी हमासने हा हल्ला केला. गाझाच्या आरोग्य मंत्रालयाने म्हटले आहे की ७ ऑक्टोबरपासून इस्रायली लष्करी हल्ल्यांमध्ये ५६,००० हून अधिक पॅलेस्टिनी मारले गेले आहेत.
२७ जून रोजी गाझा शहरातील एका इमारतीवर इस्रायली हल्ल्याच्या ठिकाणी पॅलेस्टिनी लोक जमले आहेत.
शस्त्रे टाकण्याच्या इस्रायलच्या अटीला हमासने नकार दिला
ट्रम्प यांनी युद्धबंदीची भविष्यवाणी अशा वेळी केली आहे जेव्हा हमास आणि इस्रायल दोघांनीही वाटाघाटी करण्यास किंवा कोणत्याही करारावर पोहोचण्यास स्पष्टपणे नकार दिला आहे.
युद्ध संपवण्याच्या कोणत्याही कराराचा भाग म्हणून गाझामधील उर्वरित ओलिसांना मुक्त करण्यास हमास तयार असल्याचे म्हटले आहे.
तथापि, इस्रायलचे म्हणणे आहे की जेव्हा हमास शस्त्रे टाकून शरणागती पत्करेल तेव्हाच युद्ध थांबेल. हमासने युद्धात शस्त्रे टाकण्यास नकार दिला आहे.
ट्रम्प यांनी नेतन्याहू यांना गाझा युद्ध संपवण्यास सांगितले
अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी १० जून रोजी इस्रायलचे पंतप्रधान बेंजामिन नेतान्याहू यांच्याशी फोनवर चर्चा केली. यादरम्यान ट्रम्प यांनी नेतान्याहू यांना गाझामधील युद्ध संपवण्यास सांगितले होते.
ट्रम्प म्हणाले की, गाझामध्ये युद्धबंदी आणि ओलिसांच्या सुटकेवर चर्चा थांबू नये, तर युद्ध पूर्णपणे संपवावे. ट्रम्प म्हणाले की, युद्ध थांबवल्याने इराण आणि सौदी अरेबियासोबत सुरू असलेल्या चर्चेत मदत होईल.
