नात्यांमध्ये आपण मनातील गोष्टी मोकळेपणाने बोलतो, पण पैसा मध्ये आला की शांतता पसरते. कोण किती खर्च करेल, बचत कशी होईल, कर्ज किंवा नोकरी सुटल्यास काय होईल, या प्रश्नांपासून लोक अनेकदा दूर राहतात. तज्ज्ञ म्हणतात की, पैशांवर किंवा बजेट व्यवस्थापनावर बोलणेच नात्याला सर्वात सुरक्षित आणि घट्ट बनवते. याला ‘फायनान्शियल रोमान्स’ म्हटले जात आहे. याचा अर्थ आहे – आदर, समानता आणि सहमती. न्यूयॉर्कच्या फायनान्शियल थेरपिस्ट अमांडा क्लेमन म्हणतात, ‘जेव्हा आपण पैशांबद्दल बोलतो, तेव्हा आपण याला चर्चेचा विषयच मानत नाही आणि ही एक चूक आहे, कारण पैसा आपल्याला एकमेकांच्या जवळ आणू शकतो.’ अमांडा सांगतात की, पैशांवर चर्चा न करणे नात्यांमध्ये हळूहळू अविश्वास निर्माण करते. तर मोकळी चर्चा भावनिक संबंध वाढवते.’ लोक विचार करतात की पैशांवर चर्चा म्हणजे भांडणाची सुरुवात. तर यामुळे नातेसंबंध अधिक सुरक्षित होतात. अमांडा म्हणतात, ‘पैशांचे प्रश्न कधीच फक्त पैशांचे नसतात; ते सुरक्षितता, विश्वास, आत्मसन्मान आणि नियंत्रणाच्या भावनांशी संबंधित असतात.’ उदाहरणार्थ, किराणा, सुट्टी किंवा प्रवासाचा खर्च आणि बजेट काय असेल? वीज किंवा नेटफ्लिक्सचे बिल कोण देईल?, या छोट्या-छोट्या गोष्टी नात्याबद्दल विश्वास वाढवतात. तणाव कमी होतो अमेरिकन सायकॉलॉजिकल असोसिएशनच्या अभ्यासानुसार, जे जोडपे दैनंदिन खर्चांवर सहजपणे बोलतात, त्यांना भविष्यातील मोठे निर्णय – घर, मुलांचे शिक्षण, गुंतवणूक याबद्दल कमी ताण जाणवतो. पैशांबाबत पारदर्शकता असलेल्या नात्यांमध्ये विभक्त होण्याची शक्यता कमी असते. म्हणूनच अमांडा सुचवते की, वित्त हे एक प्रकारचे प्रणय आहे. आपल्या जोडीदारासोबत पैशांबद्दलच्या आपल्या भावनांवर चर्चा करण्यासाठी थोडा वेळ काढा. खर्चाची माहिती दोघांनाही असावी. कठीण काळात एकत्र राहणे हेच खरे जवळचे नाते आहे नोकरी जाणे, पगार कमी होणे किंवा कर्जात अडकणे, ही नात्यांची खरी परीक्षा असते. अनेकदा लोक अशा वेळी स्वतःला वेगळे करतात किंवा बोलणे टाळतात. पण तज्ञांचे मत आहे की हेच क्षण सर्वात खोल रोमँटिक असू शकतात. रिहॅबिलिटेशन कौन्सिल ऑफ इंडियामध्ये नोंदणीकृत क्लिनिकल सायकॉलॉजिस्ट डॉ. नीरज कुमार म्हणतात, ‘जेव्हा दोन लोक आर्थिक संकटात एकमेकांना दोष देण्याऐवजी उपाय शोधतात, तेव्हा नाते भागीदारीचेही बनते. अशा परिस्थितीत पैशांवर बोलणे हाच सर्वात प्रभावी उपाय आहे.’
Source link
