भारत 24 देशांशी मोठे करार करत आहे. अमेरिकेने भारतावर 50 टक्के कर लादला आहे. चीन आणि अमेरिकेतील व्यापारामुळे केवळ भारताचे नुकसान झाले नाही तर जागतिक पुरवठा साखळीही विस्कळीत झाली आहे. अशातच भारताने अमेरिकेला जबरदस्त झटका दिला आहे. भारताने एकाचवेळी 24 देशांशी करार केला आहे.
मागील सहा महिन्यांत व्यापार शुल्कामुळे आणि चीनने या 24 देशांशी केलेल्या नुकसानाची भरपाई करण्याचा भारताने प्रयत्न केला आहे. भारत सरकारने असा डेटा जारी केला आहे ज्यामुळे चीन आणि अमेरिका दोघांचीही झोप उडू शकते. भारताने करार केलेले 24 देश कोणते आहेत आणि भारताने या देशांशी किती व्यापार केला आहे ते जाणून घेऊया.
चालू आर्थिक वर्षाच्या पहिल्या सहामाहीत, भारतीय निर्यातदारांनी 24 देशांना केलेल्या निर्यातीत सकारात्मक वाढ नोंदवली. या 24 देशांमध्ये कोरिया, संयुक्त अरब अमिराती, जर्मनी, टोगो, इजिप्त, व्हिएतनाम, इराक, मेक्सिको, रशिया, केनिया, नायजेरिया, कॅनडा, पोलंड, श्रीलंका, ओमान, थायलंड, बांगलादेश, ब्राझील, बेल्जियम, इटली आणि टांझानिया यांचा समावेश आहे. दुसरीकडे, अमेरिकेतील निर्यातीत घट झाली, ज्याचे मुख्य कारण सप्टेंबरमध्ये वॉशिंग्टनने लादलेले उच्च शुल्क होते.
किती निर्यात झाली?
एका अधिकाऱ्याने सांगितले की, आर्थिक वर्ष 2025-26 च्या पहिल्या सहामाहीत (एप्रिल ते सप्टेंबर) या 24 देशांमध्ये 129.3 अब्ज डॉलर्सची निर्यात झाली आहे. जी मागील आर्थिक वर्षाच्या याच कालावधीच्या तुलनेत सकारात्मक वाढ दर्शवते. ही भारताच्या एकूण निर्यातीच्या 59 टक्के आहे. या वर्षी एप्रिल ते सप्टेंबर दरम्यान निर्यात 3.02 टक्क्यांनी वाढून 220.12 अब्ज डॉलर्स झाली आणि आयात 4.53 टक्क्यांनी वाढून 375.11 अब्ज डॉलर्स झाली, ज्यामुळे व्यापार 154.99 अब्ज डॉलर्सची तूट झाली. वाणिज्य मंत्रालयाच्या आकडेवारीनुसार, चालू आर्थिक वर्षाच्या पहिल्या सहा महिन्यांत 16 देशांना भारताच्या निर्यातीत नकारात्मक वाढ झाली आहे. देशाच्या निर्यातीत या देशांचे योगदान सुमारे 27 टक्के (60.3 अब्ज डॉलर्स) आहे.
भारताचे लक्ष या देशांकडे वाढले
एका निर्यातदाराने सांगितले की अमेरिकेने भारतीय वस्तूंवर 50 टक्के मोठ्या प्रमाणात कर लादल्याने अमेरिकेतील निर्यातीवर परिणाम होत आहे, परंतु निर्यातदार समुदाय आफ्रिका, लॅटिन अमेरिका आणि मध्य पूर्वेसह इतर भौगोलिक देशांमध्ये निर्यातीला प्रोत्साहन देत आहे. निर्यातदाराने सांगितले की येत्या काही महिन्यांतही हा ट्रेंड कायम राहील. आकडेवारीनुसार, वॉशिंग्टनने लादलेल्या उच्च करांमुळे सप्टेंबरमध्ये भारताची अमेरिकेतील वस्तूंची निर्यात 11.93 टक्क्यांनी घटून 5.46 अब्ज अमेरिकन डॉलर्सवर आली.
अमेरिकेसोबतची व्यापार स्थिती
आकडेवारीनुसार, या आर्थिक वर्षाच्या एप्रिल ते सप्टेंबर या कालावधीत, देशाची अमेरिकेला होणारी निर्यात 13.37 टक्क्यांनी वाढून 45.82 अब्ज अमेरिकन डॉलर्स झाली, तर आयात 9 टक्क्यांनी वाढून 25.6 अब्ज अमेरिकन डॉलर्स झाली. अमेरिकेने 27 ऑगस्टपासून अमेरिकन बाजारपेठेत प्रवेश करणाऱ्या भारतीय वस्तूंवर 50 टक्के व्यापक कर लादला. दोन्ही देश द्विपक्षीय व्यापार वाढवण्यासाठी द्विपक्षीय व्यापार करारावर वाटाघाटी करत आहेत. 2024-25 मध्ये अमेरिका भारताचा सर्वात मोठा व्यापारी भागीदार असेल.
