अमेरिकेने अलीबाबा ग्रुप, बायडू आणि BYD सारख्या दिग्गज चीनी टेक आणि ऑटोमोबाइल कंपन्यांना ‘चीनी लष्करी कंपन्यां’च्या यादीत समाविष्ट केले आहे. अमेरिकेच्या संरक्षण मंत्रालयाच्या (पेंटागॉन) मते, या कंपन्या पीपल्स लिबरेशन आर्मी (PLA) म्हणजेच चीनी सेना आणि तेथील सुरक्षा एजन्सींना मदत करतात. अमेरिकेने नॅशनल डिफेन्स ऑथोरायझेशन ॲक्ट (NDAA) च्या कलम 1260H अंतर्गत आतापर्यंत 100 हून अधिक चीनी कंपन्यांना या ब्लॅकलिस्टमध्ये टाकले आहे. अलीबाबा, टेन्सेंट आणि शाओमी सारख्या मोठ्या कंपन्यांवर पकड पेंटागॉनने जारी केलेल्या या नवीन यादीत चीनमधील जवळपास प्रत्येक मोठ्या क्षेत्रातील दिग्गज कंपन्यांचा समावेश आहे. यात ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्म अलीबाबा, सर्च इंजिन आणि एआय क्षेत्रातील मोठी कंपनी बायडू, आणि जगातील सर्वात मोठ्या इलेक्ट्रिक वाहन उत्पादक कंपन्यांपैकी एक BYD यांचा समावेश आहे. याव्यतिरिक्त, या यादीत बॅटरी बनवणारी कंपनी CATL, गेमिंग आणि सोशल मीडियाची मोठी कंपनी टेनसेंट, टेलिकॉम कंपनी हुवावे आणि ड्रोन बनवणारी कंपनी DJI यांचाही समावेश करण्यात आला आहे. यासोबतच, इन्फ्रास्ट्रक्चर आणि नेटवर्किंग उपकरणे बनवणारी टीपी-लिंक, रोबोटिक्स फर्म युनिट्री, पाळत ठेवणारे कॅमेरे बनवणारी हिकविझन (Hikvision), आणि कोस्को शिपिंग (Cosco Shipping) यांसारख्या दिग्गज कंपन्यांचाही या यादीत समावेश आहे. चीनच्या मोठ्या टेलिकॉम ऑपरेटर्स जसे की चायना मोबाईल, चायना टेलिकॉम आणि चायना युनिकॉम यांनाही लष्कराशी संबंधित असल्यामुळे यात समाविष्ट करण्यात आले आहे. पेंटागॉनने चीनी सरकारी मंत्रालये आणि लष्कराशी असलेल्या संबंधांचा हवाला दिला अमेरिकेच्या संरक्षण मंत्रालयाने या कंपन्यांना सूचीबद्ध करण्यासाठी ठोस कायदेशीर आणि धोरणात्मक कारणे दिली आहेत. पेंटागॉनचे म्हणणे आहे की या कंपन्या प्रत्यक्ष किंवा अप्रत्यक्षपणे चीनच्या सरकारी यंत्रणा आणि लष्करी संस्थांशी संबंधित आहेत. अधिकृत दस्तऐवजात विशेषतः ‘स्टेट-ओन्ड एसेट्स सुपरव्हिजन अँड ॲडमिनिस्ट्रेशन कमिशन’ (SASAC) आणि ‘मिनिस्ट्री ऑफ इंडस्ट्री अँड इन्फॉर्मेशन टेक्नॉलॉजी’ (MIIT) यांचा उल्लेख करण्यात आला आहे. याव्यतिरिक्त, चीनच्या स्टेट ॲडमिनिस्ट्रेशन फॉर सायन्स, टेक्नॉलॉजी अँड इंडस्ट्री फॉर नॅशनल डिफेन्स (SASTIND) आणि चीनच्या मुख्य सेना म्हणजेच पीपल्स लिबरेशन आर्मी (PLA) सोबतच पीपल्स आर्म्ड पोलीस तसेच चिनी गुप्तचर आणि कायदा अंमलबजावणी (लॉ-इन्फोर्समेंट) एजन्सींशीही या कंपन्यांचे संबंध असल्याचा दावा अमेरिकेने केला आहे. चीनच्या ‘लिटल जायंट’ आणि ‘सिंगल चॅम्पियन’ कार्यक्रमांवर अमेरिकेची नजर पेंटागॉनच्या अधिसूचनेत स्पष्ट केले आहे की या कंपन्या चीनच्या धोरणात्मक तांत्रिक विकासाच्या अनेक मोठ्या कार्यक्रमांमध्ये भाग घेत आहेत. यात चीनच्या महत्त्वाकांक्षी ‘लिटल जायंट’ आणि ‘सिंगल चॅम्पियन’ सारख्या योजनांचा समावेश आहे. वॉशिंग्टनचे मत आहे की बीजिंग या सरकारी योजनांद्वारे प्रगत तंत्रज्ञान विकसित करत आहे जेणेकरून तंत्रज्ञानाच्या बाबतीत अमेरिकेला मागे टाकता येईल आणि या तंत्रज्ञानाचा वापर संरक्षण आणि लष्करी तयारीमध्ये करता येईल. यादीतून बाहेर पडण्यासाठी कंपन्या करू शकतात अपील अमेरिकेच्या संरक्षण विभागाने या अधिकृत दस्तऐवजात हे देखील स्पष्ट केले आहे की जर एखाद्या कंपनीला वाटत असेल की तिला चुकीच्या पद्धतीने या यादीत टाकले आहे, तर ती या निर्णयाला आव्हान देऊ शकते. पेंटागॉनने यासाठी एक योग्य प्रक्रिया आणि मार्गदर्शक तत्त्वे जारी केली आहेत. यादीतील कंपन्या आपल्या स्पष्टीकरणात पुरावे सादर करू शकतात आणि नाव काढण्यासाठी पुनर्विचाराचे अपील करू शकतात.
Source link
