5 तासांपूर्वी
- लिंक कॉपी करा
आज (8 मार्च) आंतरराष्ट्रीय महिला दिवस आहे. या निमित्ताने रामायण-महाभारतातील 8 खास महिलांबद्दल जाणून घ्या, ज्यांच्याकडून आपण सुखी जीवनाचे सूत्र शिकू शकतो. या ग्रंथात सांगितले आहे की, महिलांचा अपमान करणारा व्यक्ती कितीही शक्तिशाली असला तरी तो बर्बाद होतो. शास्त्रांमध्ये म्हटले आहे की, ‘यत्र नार्यस्तु पूज्यन्ते रमन्ते तत्र देवताः’, म्हणजेच ज्या घरांमध्ये महिलांचा सन्मान होतो, तिथे सर्व देवी-देवतांचा वास असतो. जाणून घ्या ग्रंथांमधील 8 खास महिलांबद्दल आणि त्यांच्याकडून आपण कोणती गोष्ट शिकू शकतो…
अनसूया: सतीत्वाने स्त्रीची होते पूजा
रामायणात राम, सीता आणि लक्ष्मणाचा वनवास सुरू होता, या काळात एक दिवस ते अत्रि मुनींच्या आश्रमात पोहोचले. आश्रमात अत्रि मुनींची पत्नी अनसूया यांनी सीतेला स्त्री धर्म समजावला. अनसूया यांना त्यांच्या सतीत्वामुळे पूजनीय मानले गेले आहे. अनसूया यांनी संदेश दिला आहे की, स्त्री आपल्या सतीत्वाच्या शक्तीने पूजनीय बनू शकते.
सीता: कठीण काळातही पतीची साथ सोडू नका
रामायणात कैकयीने राजा दशरथाकडून दोन वर मागितले होते – पहिला भरताला राज्य आणि श्रीरामाला 14 वर्षांचा वनवास. वनवास फक्त श्रीरामासाठी होता, पण आपले पतिव्रता धर्म पाळण्यासाठी देवी सीतेनेही वनवासात जाण्याची इच्छा व्यक्त केली. राम आणि कौसल्येने सीतेला समजावण्याचा खूप प्रयत्न केला, पण सीता आपल्या पतीला साथ देण्याच्या निर्णयावर ठाम राहिली. देवी सीतेने संदेश दिला आहे की, कठीण काळातही जीवनसाथीची साथ सोडू नये.
उर्मिला: पतीच्या योग्य निर्णयात साथ द्यावी
उर्मिला सीतेची बहीण होती आणि तिचे लग्न लक्ष्मणासोबत झाले होते. श्रीराम आणि सीतेसोबत लक्ष्मणानेही वनवासात जाण्याचा निर्णय घेतला होता. उर्मिलेने आपल्या पती लक्ष्मणाची इच्छा मान्य केली आणि स्वतः पतीविना 14 वर्षे राजमहालात नियम-संयमाने राहिली. याच त्यागामुळे उर्मिला पूजनीय मानली जाते. उर्मिलेने संदेश दिला आहे की, जीवनसाथीच्या इच्छेचा मान ठेवावा आणि त्याच्या योग्य निर्णयात त्याला साथ द्यावी.
मंदोदरी: जीवनसाथीच्या चुकांवर त्याला समजावून सांगा
मंदोदरी रावणाची पत्नी होती. मंदोदरी नेहमी रावणाचे भले इच्छित होती. त्यामुळे सीता हरणानंतर मंदोदरीने रावणाला समजावण्याचा खूप प्रयत्न केला. तिने रावणाला अनेकदा सांगितले की त्याने सीतेला परत करावे, पण अहंकारापायी रावणाने मंदोदरीचे ऐकले नाही आणि त्याचा अंत झाला. मंदोदरी आणि रावणाच्या जीवनातून शिकले पाहिजे की जीवनसाथीचा योग्य सल्ला लगेच मानला पाहिजे, अन्यथा सर्व काही संपू शकते. जीवनसाथी जर काही चूक करत असेल, तर त्याला समजावण्याचा प्रयत्न केला पाहिजे आणि त्याला वाईट गोष्टींपासून दूर ठेवले पाहिजे.
शूर्पणखा: चुकीचे संबंध ठेवणे टाळा
पंचवटीत शूर्पणखेने राम आणि लक्ष्मणाला पाहिले आणि त्यांच्या सौंदर्याने मोहित झाली. तिने राम आणि लक्ष्मणाशी एकामागून एक विवाह करण्याची मागणी केली. जेव्हा राम आणि लक्ष्मणाने तिला नकार दिला, तेव्हा क्रोधीत शूर्पणखेने सीतेला मारण्यासाठी धाव घेतली. त्यावेळी लक्ष्मणाने तिला थांबवून तिचे नाक आणि कान कापले. या घटनेतून आपल्याला ही शिकवण मिळते की इतरांच्या नात्यांचा आणि भावनांचा आदर केला पाहिजे. कोणाशीही चुकीचे किंवा अनैतिक संबंध जोडण्याचा प्रयत्न करू नये, अन्यथा घर-परिवार आणि समाजात अपमानित व्हावे लागू शकते.
द्रौपदी: प्रत्येक परिस्थितीत महिलांचा आदर करा
महाभारतातील महत्त्वाच्या पात्रांपैकी एक होती द्रौपदी. दुर्योधनाच्या सांगण्यावरून हस्तिनापूरच्या भरल्या दरबारात दुःशासनाने द्रौपदीचे वस्त्रहरण केले. याच अपमानामुळे कौरव-पांडवांमध्ये युद्ध झाले. दुर्योधन-दुःशासनाच्या चुकीची शिक्षा संपूर्ण कौरव वंशाला मिळाली. महाभारताचा संदेश हा आहे की महिलांचा प्रत्येक परिस्थितीत आदर केला पाहिजे. महिलांचा अपमान करणारे लोक बर्बाद होतात.
कुंती: मुलांना चांगले संस्कार द्या
महाभारतात महाराज पांडूंच्या मृत्यूनंतर कुंतीने गरिबीत राहूनही पाचही पांडव पुत्रांना चांगले संस्कार दिले. धर्म-अधर्माचे ज्ञान दिले. कुंतीच्या संस्कारांमुळेच सर्व पांडव नेहमी धर्माच्या मार्गावर चालले. श्रीकृष्णाची कृपा प्राप्त केली. जे लोक धर्मानुसार काम करतात, त्यांना ईश्वराची कृपा नक्कीच मिळते. आईचे चांगले संस्कारच मुलांचे जीवन यशस्वी करतात.
गांधारी: मुलांच्या चुकांकडे दुर्लक्ष करू नका
धृतराष्ट्राची पत्नी आणि दुर्योधनाची आई गांधारीने आपल्या डोळ्यांवर पट्टी बांधली होती. दृष्टिहीन धृतराष्ट्र आणि गांधारीच्या डोळ्यांवर बांधलेली पट्टी या गोष्टीचे प्रतीक आहे की, जेव्हा पालक आपल्या मुलांच्या वाईट कर्मांकडे लक्ष देत नाहीत, तेव्हा सर्वकाही नष्ट होते. या दोघांना आपला पुत्र दुर्योधनची चुकीची कामे दिसलीच नाहीत, दुर्योधनाच्या प्रत्येक चुकीकडे दुर्लक्ष केले. जे पालक मुलांच्या मोहात डोळ्यांवर पट्टी बांधतात, मुलांना चांगले संस्कार देत नाहीत, त्यांची मुले चुकीच्या मार्गावर जातात.
