पश्चिम बंगालमध्ये सुरू असलेल्या स्पेशल इंटेंसिव्ह रिव्हिजन (SIR) ची अंतिम मतदार यादी शनिवारी प्रसिद्ध झाली आहे. राज्याचे मुख्य निवडणूक अधिकारी (CEO) मनोज कुमार अग्रवाल यांनी सांगितले की, राज्यात आता एकूण मतदारांची संख्या 7,04,59,284 आहे. SIR पूर्वी राज्यात 7.66 कोटी मतदार होते. या संपूर्ण प्रक्रियेत एकूण 61,78,245 लोकांची नावे वगळण्यात आली आहेत. मतदार यादी पडताळणी प्रक्रियेत फॉर्म-7 द्वारे 5,46,053 हून अधिक मतदारांची नावे वगळण्यात आली आणि फॉर्म-6 व फॉर्म-6A सादर करून 1,82,036 मतदारांचा समावेश करण्यात आला. मुख्य निवडणूक अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, 60 लाखांहून अधिक मतदारांच्या नावांची पडताळणी अजूनही सुरू आहे. तथापि, त्यांना नवीन मतदार यादीत समाविष्ट करण्यात आले आहे. नंतर या नावांवर निर्णय झाल्यानंतर यादीत बदल होऊ शकतो. देशातील 12 राज्ये-केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये 27 ऑक्टोबर 2025 पासून SIR च्या दुसऱ्या टप्प्यांतर्गत मतदार पडताळणी प्रक्रिया सुरू झाली होती. आतापर्यंत एकूण 11 राज्ये-केंद्रशासित प्रदेशांची अंतिम यादी प्रसिद्ध झाली आहे. आता 10 एप्रिल रोजी उत्तर प्रदेशची अंतिम यादी येईल. मार्चच्या दुसऱ्या आठवड्यात बंगालमध्ये निवडणुका जाहीर होण्याची शक्यता राज्य निवडणूक आयोगाने सांगितले की, पश्चिम बंगाल विधानसभा निवडणुकीच्या तारखा मार्चच्या दुसऱ्या आठवड्यात जाहीर होण्याची शक्यता आहे. निवडणुका किती टप्प्यांत होतील, याबाबत सतत अंदाज लावला जात आहे. अधिकाऱ्याने सांगितले की, मतदान तीन टप्प्यांत होऊ शकते. आयोगाच्या पूर्ण खंडपीठाने यापूर्वीच तामिळनाडू आणि आसामचा दौरा केला आहे, परंतु अद्याप पश्चिम बंगालचा दौरा केलेला नाही. यापूर्वी 10 राज्यांची यादी आली 23 फेब्रुवारी- तामिळनाडूमध्ये एकूण 5.67 कोटी मतदारांची नावे आहेत. या प्रक्रियेत सुमारे 74 लाख लोकांची नावे वगळण्यात आली आहेत. 21 फेब्रुवारी- मध्य प्रदेशात एकूण 5,39,81,065 मतदारांची नावे नोंदवली आहेत. या प्रक्रियेत राज्यात 34,25,078 मतदारांची नावे वगळण्यात आली आहेत. राजस्थानमध्ये 5,15,19,929 मतदारांची नावे आहेत. राज्यात 31,36,286 मतदारांची नावे वगळण्यात आली आहेत. छत्तीसगडमध्ये एकूण 1,87,30,914 मतदार नोंदणीकृत आहेत. प्रारंभिक यादीच्या तुलनेत अंतिम यादीत 2,34,994 नवीन मतदार वाढले आहेत. केरळमध्ये एकूण 2,69,53,644 मतदार आहेत, तर गेल्या वर्षी ऑक्टोबरमध्ये SIR सुरू होण्यापूर्वी 2,78,50,855 मतदार होते. अंदमान आणि निकोबारमध्ये मतदारांची संख्या 2,58,040 झाली आहे. यादीतून 52,364 नावे वगळण्यात आली आहेत. गोव्यामध्ये एकूण मतदारांची संख्या 10,57,566 आहे. SIR सुरू होण्यापूर्वी गोव्यामध्ये एकूण 11,85,034 मतदार नोंदणीकृत होते. 17 फेब्रुवारी- गुजरातच्या अंतिम मतदार यादीनंतर राज्यात एकूण 4,40,30,725 मतदार नोंदणीकृत आहेत. 14 फेब्रुवारी- केंद्रशासित प्रदेश पुद्दुचेरीमध्ये 9,44,211 मतदार आणि लक्षद्वीपमध्ये एकूण 57,607 मतदार नोंदणीकृत आहेत. 10 फेब्रुवारी: आसाममध्ये अंतिम यादी प्रकाशित निवडणूक आयोगाने आसाममध्ये झालेल्या विशेष पुनरावलोकन (SR) 2026 अंतर्गत अंतिम मतदार यादी जाहीर केली होती. निवडणूक आयोगाच्या मते, प्रारंभिक मतदार यादीच्या तुलनेत 2.43 लाखांहून अधिक नावे वगळण्यात आली आहेत. आता राज्यात एकूण 2,49,58,139 मतदार नोंदणीकृत आहेत. प्रारंभिक मतदार यादीत मतदारांची संख्या 2,52,01,624 होती. विशेष पुनरावलोकन प्रक्रियेनंतर यादीतून 2,43,485 नावे वगळण्यात आली आहेत. आता अंतिम यादीत 1,24,82,213 पुरुष, 1,24,75,583 महिला आणि 343 तृतीयपंथीयांचा समावेश आहे. SIR बद्दल जाणून घ्या… ही निवडणूक आयोगाची एक प्रक्रिया आहे. यात मतदार यादी अद्ययावत केली जाते. यात 18 वर्षांवरील नवीन मतदारांची नावे जोडली जातात. ज्या लोकांचा मृत्यू झाला आहे, जे स्थलांतरित झाले आहेत, त्यांची नावे वगळली जातात. मतदार यादीतील नावे, पत्त्यांमधील चुकाही दुरुस्त केल्या जातात. BLO (बूथ लेव्हल ऑफिसर) घरोघरी जाऊन स्वतः फॉर्म भरून घेतात. 1951 पासून 2004 पर्यंतचे SIR (Special Summary Revision) झाले आहे, परंतु गेल्या 21 वर्षांपासून ते बाकी आहे. या दीर्घ कालावधीत मतदार यादीत अनेक बदल आवश्यक आहेत. उदा. लोकांचे स्थलांतर, दोन ठिकाणी मतदार यादीत नाव असणे. पहिल्या टप्प्यात बिहारमध्ये हे झाले. अंतिम यादीत 7.42 कोटी मतदार आहेत.
Source link
