नवीन श्रम संहिता 2025 4 दिवस आठवडा : भारतातील प्रमुख शहरांमध्ये जसे की दिल्ली, गुरुग्राम, नोएडा, मुंबई, बेंगळुरू, हैदराबाद आणि पुणेसह बहुतेक कार्यालयांमध्ये 5 दिवसांच्या कामाच्या आठवड्याचे वेळापत्रक लागू आहे. तर जपान, स्पेन आणि जर्मनी सारख्या काही देशांमधील कंपन्यांमध्ये चार दिवसांच्या कामाच्या आठवड्याचे वेळापत्रक आहे. आता भारतातही 4 दिवस काम 3 दिवस सुट्टी असे वेळापत्रक लागू होऊ शकते. अलिकडेच सरकारने कामगार कायद्यांमध्ये बदल केल्याने भारतात चार दिवसांचा कामाचा आठवडा लागू होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.
कामगार आणि रोजगार मंत्रालयाने कामासाठी 48 तास निश्चित केले आहेत. कामगार आणि रोजगार मंत्रालयाने 12 डिसेंबर रोजी सोशल मिडियावर एक पोस्ट शेअर केली होती. या पोस्टमध्ये, मंत्रालयाने 4 दिवसांच्या कामाच्या आठवड्याच्या शक्यतेची पुष्टी केली. या पोस्टमध्ये असे म्हटले आहे की नवीन कामगार कायदे आठवड्यातून जास्तीत जास्त 48 तास कामाचे तास मर्यादित करतात. त्यांच्या ‘मिथबस्टर’ पोस्टमध्ये, कामगार मंत्रालयाने 4 दिवसांच्या कामाच्या आठवड्याला शक्य करू शकणाऱ्या परिस्थिती स्पष्ट केल्या. कामगार मंत्रालयाचे म्हणणे आहे की सुधारित कामगार संहिता 4 दिवसांच्या कामाच्या आठवड्यासाठी 12 तासांचे लवचिक वेळापत्रक प्रदान करतात, ज्यामुळे आठवड्यातील उर्वरित 3 दिवस पगारी सुट्ट्या मिळतात. याचा अर्थ असा की जर कंपनी 12 तासांच्या शिफ्टला सहमत असेल तर कर्मचाऱ्यांना आठवड्यातून फक्त 4 दिवस काम करावे लागेल आणि उर्वरित 3 दिवस सुट्टी असेल.
कामगार मंत्रालयाचे म्हणणे आहे की १२ तासांच्या शिफ्टमध्ये कर्मचाऱ्यांच्या सुट्टीचा किंवा स्प्रेड-ओव्हरचा समावेश असेल. जर एखादी कंपनी किंवा कार्यालय तुम्हाला चार दिवसांच्या कामाच्या आठवड्यात 12 तासांपेक्षा जास्त काम करण्यास सांगते, तर तुम्हाला अतिरिक्त वेतन मिळेल का? या प्रश्नाच्या उत्तरात, कामगार मंत्रालय असे म्हणते की कमाल कामाचा आठवडा 48 तासांचा आहे आणि कंपनीला दैनंदिन तासांपेक्षा जास्त ओव्हरटाईमसाठी दुप्पट पैसे द्यावे लागतील.
21 नोव्हेंबर 2025 रोजी सरकारने 29 जुने कामगार संहिता रद्द केली आणि चार नवीन कामगार संहिता लागू केल्या. नवीन कामगार संहिता लागू करण्याचा उद्देश नियम सोपे करणे, सुरक्षितता मजबूत करणे आणि कर्मचाऱ्यांच्या हक्कांचे आधुनिकीकरण करणे आहे. नवीन कामगार संहिता लागू झाल्यामुळे, कर्मचाऱ्यांना वेळेवर वेतन आणि ग्रॅच्युइटी, निश्चित कामाचे तास, ओव्हरटाईमसाठी जास्त वेतन आणि सुधारित सुरक्षा नियम आणि आरोग्य सेवा मिळतील.
